25 سال پيش، شاتل چلنجر تنها 73 ثانيه پس از برخاستن از زمين منفجر شد. اين حادثه در سال 1986 روي داد كه از آن به عنوان يكي از تاريك‌ترين روزهاي تاريخ ناسا ياد مي‌شود. در اين حادثه هر هفت خدمه شاتل از بين رفتند.

البته آن موقع كمتر كسي فكر مي‌كرد، شايد اين حادثه بار ديگر روي دهد، اما حادثه شاتل كلمبيا نيز روي داد تا زمزمه‌هاي قطعي درباره خداحافظي با شاتل‌ها دهان به دهان بچرخد.

البته همان زمان يعني روزهاي پس از انفجار شاتل چلنجر مقامات ناسا اعلام ‌كردند شاتل‌هاي فضايي در مقايسه با نسل قبلي فضاپيماهاي ناسا يعني آپولوها ايمن‌تر هستند.

حادثه چلنجر تنها به دليل نقص فني در قطعه حلقه‌اي‌شكل آن روي داد، نقصي كوچك كه البته به فاجعه‌اي بزرگ تبديل شد. اين تراژدي در سال 2003 نيز تكرار شد. اين بار نوبت به شاتل كلمبيا بود كه در حين ورود به جو زمين نابود شود. در آن حادثه نيز هر هفت خدمه شاتل كشته شدند. كشته شدن اين فضانوردان با توجه به رخ دادن حادثه چلنجر براي مردم آمريكا و بسياري از مردم جهان حادثه‌اي تلخ به شمار مي‌آيد.

اكنون شاتل‌ها آخرين آماده‌سازي‌ها را براي تجربه نهايي حضور در فضا سپري مي‌كنند. نخستين گام جدي در اين زمينه تسريع در روند آماده‌سازي نسل بعدي فضاپيماهاي ناسا يعني فضاپيماي اوريون است كه قرار است در ماه آوريل پرتاب شود. اما پس از آن ناسا چه خواهد كرد؟

فضاپيماي اوريون در خوشبينانه‌ترين حالت تا سال 2015 يا 2018 آماده سرويس‌دهي خواهد شد. تا آن زمان ناسا چاره‌اي ندارد جز اين‌كه به كپسول‌هاي سايوز روسيه فكر كند. اين كپسول‌ها گرچه از حيث فناوري‌هاي به كار رفته با شاتل‌هاي فضايي قابل مقايسه نيستند، اما تاكنون حادثه قابل توجهي در كارنامه آنها ثبت نشده است.

از سوي ديگر ايستگاه فضايي بين‌المللي نيز در آخرين مراحل ساخت و ساز قرار دارد و ناسا مصمم است كه كنار گذاشتن شاتل‌هاي فضايي خللي در اين روند ايجاد نكند.

اما ساخت و تكميل فضاپيماي اوريون سقف برنامه‌هاي ناسا در زمينه آماده كردن سيستم‌هاي حمل و نقل فضايي نيست چرا كه صحبت از ساخت تاكسي‌هاي فضايي به ميان آمده است تا از آنها براي انتقال فضانوردان و علاقه‌مندان به گشت و گذار در اطراف زمين استفاده شود. اين برنامه از سوي شركت‌هاي خصوصي دنبال مي‌شود.

شوراي نويسندگان نشريه New Scientist